ไม่มีคลื่นกระแทกโค้งนอกระบบสุริยะ
เป็นเวลานานหลายปีมาแล้ว
ที่นักวิทยาศาสตร์เชื่อว่า
ที่ตำแหน่งด้านนอกของระบบสุริยะในทิศทางที่ปะทะกับลมระหว่างดาว
จะมีคลื่นกระแทกโค้ง
(bow
shock)
เกิดขึ้น
เหมือนคลื่นกระแทกที่เกิดขึ้นเมื่อเครื่องบินพุ่งผ่านกำแพงเสียง
แต่ข้อมูลล่าสุดจากยานไอเบ็กซ์
(IBEX
--
Interstellar
Boundary
Explorer)
ขององค์การนาซาพบว่าระบบสุริยะของเรารวมถึงอาณาเขตของมันทั้งหมดที่เรียกว่า
สุริยมณฑล
(heliosphere)
เคลื่อนที่ไปในอวกาศช้าเกินกว่าที่คลื่นกระแทกโค้งจะเกิดขึ้นได้
มีได้เพียงคลื่นอันแผ่วเบาเกิดขึ้นเท่านั้น
“คลื่นกระแทกโค้งพบได้ที่ดาวฤกษ์ดวงอื่นหลายแห่ง
แต่สำหรับดาวฤกษ์ของเรามีอันตรกิริยากับลมระหว่างดาวไม่ถึงระดับที่จะทำให้เกิดคลื่นกระแทกชนิดนี้ได้"
ดร.เดวิด
แมกคอมาส
หัวหน้าผู้สืบสวนของภารกิจไอเบ็กซ์กล่าว
“ดังนั้นคลื่นที่เกิดขึ้นที่ด้านหน้าสุริยมณฑลของเรานั้นเป็นเพียงคลื่นอ่อน
ๆ
เหมือนคลื่นโค้งที่หัวเรือขณะแล่นไปบนน้ำอย่างช้า
ๆ
เท่านั้น"
จากข้อมูลของไอเบกซ์
ทำให้คณะของแมกคอมาสวัดความเร็วสัมพัทธ์ของระบบสุริยะได้อย่างแม่นยำ
รวมถึงรายละเอียดเพิ่มเติมเกี่ยวกับความเข้มสนามแม่เหล็กระหว่างดาวรอบระบบสุริยะอีกด้วย
ไอเบกซ์ระบุได้ว่าระบบสุริยะเคลื่อนที่ผ่านแก๊สระหว่างดาวฤกษ์ด้วยความเร็วประมาณ
83,200
กิโลเมตรต่อชั่วโมง
ช้ากว่าเดิมที่เคยคาดไว้ประมาณ
1,120
กิโลเมตรต่อชั่วโมง
ซึ่งอยู่ในระดับที่ทำให้เกิดได้เพียงคลื่นเท่านั้น
ไม่ใช่คลื่นกระแทก
นอกจากนี้ยังพบว่า
สนามแม่เหล็กภายนอกระบบสุริยะมีแรงดันสนามแม่เหล็กสูงกว่า
ทำให้เกิดคลื่นกระแทกโค้งได้ยากขึ้นเพราะต้องการความเร็วสูงขึ้นด้วย
เมื่อรวมสองปัจจัยสำคัญ
ทั้งความเร็วและความดัน
จึงสรุปได้ค่อนข้างแน่นอนว่า
ไม่มีคลื่นกระแทกโค้งที่หน้าระบบสุริยะของเรา
"เป็นเวลาหลายทศวรรษแล้วที่งานวิจัยต่าง
ๆ
ล้วนแต่กระทำโดยมีสมมุติฐานว่ามีคลื่นกระแทกโค้งอยู่ด้วย
แต่ตอนนี้ก็ถึงเวลาแล้วที่เขาจะต้องเปลี่ยนแปลงความเชื่อนั้นโดยอิงข้อมูลข้อมูลล่าสุดจากไอเบกซ์"
แมคคอมาสเสริมทิ้งท้าย
ที่มา:
)