สมาคมดาราศาสตร์ไทย

ดาวเคราะห์ในปี 2569

ดาวเคราะห์ในปี 2569

24 ธันวาคม 2568 โดย: วรเชษฐ์ บุญปลอด
ตำแหน่งดาวเคราะห์ตามมุมห่างจากดวงอาทิตย์ตลอดปี 2569 ช่วยให้เห็นภาพรวมคร่าว ๆ ในแต่ละวัน เส้นตรงกลางในแนวดิ่งคือตำแหน่งดวงอาทิตย์ แถบที่แผ่ออกไปสองข้างจากแนวกลางเป็นส่วนที่มีแสงอาทิตย์รบกวน แกนนอนบอกมุมห่างจากดวงอาทิตย์ แกนตั้งบอกวันในแต่ละเดือน แถบที่พาดในแนวเฉียงบอกขอบเขตโดยประมาณของกลุ่มดาวจักรราศี เมื่อดาวเคราะห์อยู่ห่างจากดวงอาทิตย์ไปทางตะวันตก (ขวามือ) แสดงว่ามองเห็นได้ดีในเวลาเช้ามืด เมื่อดาวเคราะห์อยู่ห่างจากดวงอาทิตย์ไปทางตะวันออก (ซ้ายมือ) แสดงว่ามองเห็นได้ดีในเวลาหัวค่ำ ดาวเคราะห์วงนอกจะอยู่ตรงข้ามกับดวงอาทิตย์เมื่อทำมุม 180° แสดงว่าเป็นช่วงเวลาที่ดาวเคราะห์ดวงนั้นสว่างและใกล้โลกที่สุดในรอบปี (จาก วรเชษฐ์ บุญปลอด)

กราฟความสว่างของดาวเคราะห์ที่มองเห็นได้ด้วยตาเปล่า ดวง (จาก วรเชษฐ์ บุญปลอด)

มกราคม 2569

ท้องฟ้าเวลาหัวค่ำมองเห็นดาวพฤหัสบดีและดาวเสาร์อยู่บนท้องฟ้า ดาวพฤหัสบดี (โชติมาตร -2.7 ถึง -2.6) อยู่ในกลุ่มดาวคนคู่ ผ่านตำแหน่งตรงข้ามกับดวงอาทิตย์และใกล้โลกที่สุดในวันที่ 9-10 มกราคม ดาวเสาร์ (โชติมาตร 1.0) อยู่บริเวณแนวคั่นระหว่างกลุ่มดาวคนแบกหม้อน้ำและกลุ่มดาวปลาทางทิศตะวันตก
ดาวพุธอยู่ใกล้ขอบฟ้าในเวลาเช้ามืดบริเวณกลุ่มดาวคนยิงธนู อาจสังเกตได้ในช่วงวันแรก ๆ ของเดือนที่โชติมาตร -0.6 หลังจากนั้นเข้าใกล้ดวงอาทิตย์ ตลอดเดือนนี้ไม่สามารถสังเกตดาวศุกร์และดาวอังคารได้เนื่องจากอยู่ใกล้ดวงอาทิตย์

 (จาก วรเชษฐ์ บุญปลอด Stellarium)

กุมภาพันธ์ 2569

ดาวเคราะห์ ดวงอยู่บนท้องฟ้าเวลาหัวค่ำ ดาวพุธและดาวศุกร์ (โชติมาตร -3.9) อยู่ใกล้ขอบฟ้าตะวันตก เริ่มสังเกตได้ราวกลางเดือนกุมภาพันธ์ ถัดไปเป็นดาวเสาร์ ดาวเนปจูน ดาวยูเรนัส และดาวพฤหัสบดี ดาวพุธทำมุมห่างดวงอาทิตย์ที่สุดในวันที่ 20 กุมภาพันธ์ ช่วงวันที่ 10-28 กุมภาพันธ์ ดาวพุธมีความสว่างลดลงจากโชติมาตร -1.1 ไปที่ 1.7
ดาวเสาร์ (โชติมาตร 1.0) อยู่ในกลุ่มดาวปลา ดาวเสาร์กับดาวเนปจูนจะเข้าใกล้กันด้วยระยะห่าง 0.8° ในค่ำวันที่ 20-21 กุมภาพันธ์ ดาวพฤหัสบดี (โชติมาตร -2.6 ถึง -2.4) อยู่ในกลุ่มดาวคนคู่ เป็นดาวสว่างเด่นอยู่ทางทิศตะวันออก ส่วนดาวอังคารยังอยู่ใกล้ดวงอาทิตย์ เดือนมีนาคมจึงจะเริ่มสังเกตได้ในเวลาเช้ามืด

 (จาก วรเชษฐ์ บุญปลอด Stellarium)

มีนาคม 2569

ดาวศุกร์และดาวพฤหัสบดีเป็นดาวสว่างมองเห็นได้ง่ายด้วยตาเปล่าบนท้องฟ้าเวลาหัวค่ำ ดาวศุกร์ (โชติมาตร -3.9) ยังอยู่ต่ำใกล้ขอบฟ้าทิศตะวันตก แต่กำลังทำมุมห่างดวงอาทิตย์มากขึ้น ดาวพฤหัสบดี (โชติมาตร -2.4 ถึง -2.2) อยู่สูงเหนือศีรษะในกลุ่มดาวคนคู่ ใกล้ดาวศุกร์มองเห็นดาวเสาร์ (โชติมาตร 1.0 ถึง 0.9) ดาวเคราะห์ทั้งสองอยู่ในกลุ่มดาวปลา ใกล้กันที่สุดในค่ำวันที่ มีนาคม ที่ระยะ 0.9° โดยปรากฏในแสงสนธยา
กลางเดือนดาวพุธเคลื่อนห่างดวงอาทิตย์มากขึ้นจนเริ่มสังเกตได้ทางทิศตะวันออกในเวลาเช้ามืดบริเวณกลุ่มดาวคนแบกหม้อน้ำ ช่วงวันที่ 16-31 มีนาคม ดาวพุธมีความสว่างเพิ่มขึ้นจากโชติมาตร 2.0 ไปที่ 0.4 ปลายเดือนดาวอังคาร (โชติมาตร 1.1 ถึง 1.2) เริ่มปรากฏใกล้ขอบฟ้าในทิศใกล้เคียงกับดาวพุธ

 (จาก วรเชษฐ์ บุญปลอด Stellarium)

เมษายน 2569

เวลาหัวค่ำมองเห็นดาวศุกร์และดาวพฤหัสบดีอยู่ทางทิศตะวันตก ดาวศุกร์ (โชติมาตร -3.9) กำลังทำมุมห่างดวงอาทิตย์มากขึ้นทุกวัน ออกจากกลุ่มดาวแกะแล้วเข้าสู่กลุ่มดาววัวในวันที่ 19 เมษายน ดาวศุกร์จะผ่านใกล้ดาวยูเรนัส (โชติมาตร 5.8) ในค่ำวันที่ 24 เมษายน ที่ระยะ 0.9° และผ่านใกล้กระจุกดาวลูกไก่ที่ 3° ดาวพฤหัสบดี (โชติมาตร -2.2 ถึง -2.0) อยู่สูงขึ้นไปในกลุ่มดาวคนคู่
ดาวพุธและดาวอังคาร (โชติมาตร 1.2 ถึง 1.3) อยู่บนท้องฟ้าเวลาเช้ามืด ดาวพุธทำมุมห่างจากดวงอาทิตย์ที่สุดในวันที่ เมษายน ตลอดเดือนนี้ดาวพุธมีความสว่างเพิ่มขึ้นจากโชติมาตร 0.4 ไปที่ -0.7 ดาวเสาร์ (โชติมาตร 0.9) เคลื่อนห่างจากดวงอาทิตย์จนเริ่มสังเกตได้ตั้งแต่ราวกลางเดือนเมษายน เช้ามืดวันที่ 20-21 เมษายน จะเห็นดาวพุธ ดาวอังคาร และดาวเสาร์อยู่ใกล้กันภายในระยะ 2° ช่วงที่ใกล้กันนี้ดาวเคราะห์ทั้ง ดวงเข้าไปอยู่ในพื้นที่ของกลุ่มดาวซีตัสซึ่งอยู่ติดกับกลุ่มดาวปลาตามการแบ่งเขตกลุ่มดาวสากล และอยู่ใกล้ขอบฟ้า ต้องสังเกตจากสถานที่ซึ่งไม่มีสิ่งใดบดบังขอบฟ้าทิศตะวันออก

 (จาก วรเชษฐ์ บุญปลอด Stellarium)

พฤษภาคม 2569

ดาวศุกร์และดาวพฤหัสบดียังคงเป็นดาวสว่างโดดเด่นอยู่บนท้องฟ้าเวลาหัวค่ำทางทิศตะวันตก ดาวศุกร์ (โชติมาตร -3.9 ถึง -4.0) ออกจากกลุ่มดาววัวเข้าสู่กลุ่มดาวคนคู่ในวันที่ 19 พฤษภาคม ขณะที่ดาวพฤหัสบดี (โชติมาตร -2.0 ถึง -1.9) เคลื่อนที่อย่างช้า ๆ ในกลุ่มดาวคนคู่ ดาวเคราะห์ทั้งสองเข้าใกล้กันมากขึ้นทุกวัน จะใกล้กันที่สุดในเดือนมิถุนายน สัปดาห์สุดท้ายของเดือนพฤษภาคมจะเห็นดาวพุธปรากฏใกล้ขอบฟ้าในทิศเดียวกัน ช่วงดังกล่าวดาวพุธมีความสว่างลดลงจากโชติมาตร -1.3 ไปที่ -0.6
ดาวอังคารและดาวเสาร์อยู่บนท้องฟ้าเวลาเช้ามืด ดาวเสาร์ (โชติมาตร 0.9) อยู่ในกลุ่มดาวซีตัสซึ่งอยู่ทางทิศใต้ของกลุ่มดาวปลา ดาวอังคาร (โชติมาตร 1.3) อยู่ต่ำใกล้ขอบฟ้ามากกว่าดาวเสาร์ จะออกจากกลุ่มดาวปลาแล้วเข้าสู่กลุ่มดาวแกะในวันที่ 19 พฤษภาคม

 (จาก วรเชษฐ์ บุญปลอด Stellarium)

มิถุนายน 2569

ท้องฟ้าเวลาหัวค่ำทางทิศตะวันตกมีดาวเคราะห์ ดวง ได้แก่ ดาวพุธ ดาวศุกร์ และดาวพฤหัสบดี ดาวพุธอยู่ใกล้ขอบฟ้ามากที่สุด ทำมุมห่างจากดวงอาทิตย์ที่สุดในวันที่ 16 มิถุนายน ตลอดเดือนนี้ดาวพุธมีความสว่างลดลงจากโชติมาตร -0.5 ไปที่ 2.1 ดาวศุกร์ (โชติมาตร -4.0 ถึง -4.1) และดาวพฤหัสบดี (โชติมาตร -1.9 ถึง -1.8) อยู่ในกลุ่มดาวคนคู่ ต้นเดือนดาวศุกร์อยู่ต่ำกว่าดาวพฤหัสบดี หลังจากใกล้กันที่สุดในวันที่ มิถุนายน ที่ระยะ 1.6° ดาวศุกร์จะเคลื่อนไปอยู่สูงกว่าและเข้าสู่กลุ่มดาวปูในอีกไม่กี่วันถัดมา โดยผ่านใกล้กระจุกดาวรังผึ้งในวันที่ 20-21 มิถุนายน
ท้องฟ้าเวลาเช้ามืดมองเห็นดาวอังคารและดาวเสาร์อยู่ทางทิศตะวันออก ดาวอังคาร (โชติมาตร 1.3 ถึง 1.4) ออกจากกลุ่มดาวแกะเข้าสู่กลุ่มดาววัวในวันที่ 20 มิถุนายน ดาวเสาร์ (โชติมาตร 0.9 ถึง 0.8) อยู่สูงเหนือขอบฟ้ามากกว่า ต้นเดือนนี้ออกจากกลุ่มดาวซีตัสเข้าสู่กลุ่มดาวปลา

 (จาก วรเชษฐ์ บุญปลอด Stellarium)

กรกฎาคม 2569

เวลาหัวค่ำมองเห็นดาวศุกร์ (โชติมาตร -4.1 ถึง -4.3) อยู่ในกลุ่มดาวสิงโต ผ่านใกล้ดาวหัวใจสิงห์ที่ระยะ 1.1° ในวันที่ กรกฎาคม ดาวพฤหัสบดี (โชติมาตร -1.8) อยู่ในกลุ่มดาวปู เดือนนี้เป็นช่วงสุดท้ายที่จะเห็นดาวพฤหัสบดีในเวลาหัวค่ำ กลางเดือนดาวพฤหัสบดีจะเคลื่อนเข้าใกล้ดวงอาทิตย์จนอยู่ต่ำใกล้ขอบฟ้าในแสงสนธยา
เวลาเช้ามืดมีดาวอังคาร (โชติมาตร 1.3 ถึง 1.4) อยู่ในกลุ่มดาววัว ดาวเสาร์ (โชติมาตร 0.8 ถึง 0.6) อยู่ในกลุ่มดาวปลา เช้ามืดวันที่ กรกฎาคม ดาวอังคารผ่านใกล้ดาวยูเรนัสที่ระยะ 0.2° ดาวพุธเริ่มปรากฏใกล้ขอบฟ้าตะวันออกในกลุ่มดาวคนคู่ตั้งแต่ประมาณวันที่ 25 กรกฎาคม นับจากนั้นจนถึงสิ้นเดือนดาวพุธมีความสว่างเพิ่มขึ้นจากโชติมาตร 1.6 ไปที่ 0.5

 (จาก วรเชษฐ์ บุญปลอด Stellarium)

สิงหาคม 2569

ดาวศุกร์ (โชติมาตร -4.3 ถึง -4.6) เป็นดาวเคราะห์ที่เหลืออยู่ดวงเดียวในเวลาหัวค่ำ ดาวศุกร์อยู่ในกลุ่มดาวหญิงสาว ทำมุมห่างดวงอาทิตย์ที่สุดในวันที่ 15 สิงหาคม หลังจากนั้นเคลื่อนเข้าใกล้ดวงอาทิตย์พร้อมกับขนาดปรากฏที่ใหญ่ขึ้นเนื่องจากเข้าใกล้โลกมากขึ้น
เวลาเช้ามืดมีดาวเคราะห์สว่างที่เหลืออีก ดวง รวมไปถึงดาวยูเรนัสและดาวเนปจูนอยู่บนท้องฟ้า ดาวพุธทำมุมห่างจากดวงอาทิตย์ที่สุดในวันที่ สิงหาคม มองเห็นได้เหนือขอบฟ้าทิศตะวันออกในกลุ่มดาวคนคู่และกลุ่มดาวปู อาจสังเกตได้ถึงกลางเดือนซึ่งเป็นช่วงที่ผ่านใกล้ดาวพฤหัสบดี หลังจากนั้นเข้าใกล้ดวงอาทิตย์ ตลอดครึ่งเดือนนี้ดาวพุธมีความสว่างเพิ่มขึ้นจากโชติมาตร 0.3 ไปที่ -1.3
ดาวอังคาร (โชติมาตร 1.4 ถึง 1.2) อยู่สูงเหนือขอบฟ้าขึ้นไป กลางเดือนเคลื่อนออกจากกลุ่มดาววัวเข้าสู่กลุ่มดาวคนคู่ ดาวเสาร์ (โชติมาตร 0.6 ถึง 0.5) อยู่ในกลุ่มดาวปลา กลางเดือนเป็นต้นไป ดาวพฤหัสบดี (โชติมาตร -1.8) จะเคลื่อนห่างจากดวงอาทิตย์จนเริ่มปรากฏใกล้ขอบฟ้าทิศตะวันออกในกลุ่มดาวปู

 (จาก วรเชษฐ์ บุญปลอด Stellarium)

กันยายน 2569

ดาวศุกร์ (โชติมาตร -4.6 ถึง -4.8) อยู่บนท้องฟ้่าเวลาหัวค่ำทางทิศตะวันตกในกลุ่มดาวหญิงสาว กำลังเคลื่่อนกลับเข้าใกล้ดวงอาทิตย์อย่างรวดเร็ว ค่ำวันที่ 14 กันยายน จันทร์เสี้ยวจะบังดาวศุกร์ สังเกตได้ทั่วประเทศ ดาวพุธทำมุมห่างจากดวงอาทิตยฺ์มากขึ้นจนเริ่มปรากฏในเวลาหัวค่ำตั้งแต่กลางเดือนกันยายน ตลอดช่วงครึ่งหลังของเดือนดาวพุธมีความสว่างลดลงจากโชติมาตร -0.5 ไปที่ -0.1
เวลาเช้ามืดมีดาวพฤหัสบดี ดาวอังคาร และดาวเสาร์ ปลายเดือนกันยายนดาวพฤหัสบดี (โชติมาตร -1.8 ถึง -1.9) จะออกจากกลุ่มดาวปูเข้าสู่กลุ่มดาวสิงโต ดาวอังคาร (โชติมาตร 1.3 ถึง 1.1) อยู่ในกลุ่มดาวคนคู่ เข้าสู่กลุ่มดาวปูในปลายเดือนกันยายน ส่วนดาวเสาร์ (โชติมาตร 0.5 ถึง 0.4) อยู่ทางทิศตะวันตก ต้นเดือนออกจากกลุ่มดาวปลาเข้าสู่กลุ่มดาวซีตัส

 (จาก วรเชษฐ์ บุญปลอด Stellarium)

ตุลาคม 2569

ดาวเสาร์ (โชติมาตร 0.3 ถึง 0.5) ผ่านตำแหน่งตรงข้ามกับดวงอาทิตย์และใกล้โลกที่สุดในวันที่ ตุลาคม เริ่มสังเกตได้ตั้งแต่เวลาหัวค่ำทางทิศตะวันออกในกลุ่มดาวซีตัสซึ่งอยู่ทางทิศใต้ของกลุ่มดาวปลา ดาวพุธกับดาวศุกร์ (โชติมาตร -4.8 ถึง -4.1) อยู่ในกลุ่มดาวหญิงสาวทางทิศตะวันตก ไม่สูงจากขอบฟ้ามากนัก ดาวพุธจะย้ายเข้าสู่กลุ่มดาวคันชั่งแล้วทำมุมห่างดวงอาทิตย์ที่สุดในวันที่ 12 ตุลาคม ตลอดเดือนดาวพุธลดความสว่างลงจากโชติมาตร -0.1 ไปที่ 2.9 ดาวศุกร์กำลังเข้าใกล้ดวงอาทิตย์มากขึ้น กลางเดือนเป็นช่วงสุดท้ายที่มีโอกาสสังเกตดาวศุกร์ในเวลาหัวค่ำ
เวลาเช้ามืดมองเห็นดาวอังคารกับดาวพฤหัสบดีอยู่บนท้องฟ้าทิศตะวันออก ดาวอังคาร (โชติมาตร 1.1 ถึง 0.8) อยู่ในกลุ่มดาวปู วันที่ 11-12 ตุลาคม ดาวอังคารจะเคลื่อนผ่านหน้ากระจุกดาวรังผึ้งซึ่งเป็นกระจุกดาวเปิด ประกอบด้วยดาวหลายดวงอยู่รวมกัน ดาวพฤหัสบดี (โชติมาตร -1.9 ถึง -2.0) อยู่ถัดไปในกลุ่มดาวสิงโต ใกล้ขอบฟ้ามากกว่าดาวอังคาร วันท้าย ๆ ของเดือน ดาวศุกร์ออกห่างจากดวงอาทิตย์จนเริ่มสังเกตได้โดยอยู่ใกล้ขอบฟ้าในเวลารุ่งสาง

 (จาก วรเชษฐ์ บุญปลอด Stellarium)

พฤศจิกายน 2569

เวลาหัวค่ำมีดาวเสาร์ (โชติมาตร 0.5 ถึง 0.6) เป็นดาวเคราะห์สว่างดวงเดียวอยู่บนท้องฟ้าทิศตะวันออก กลางเดือนดาวเสาร์จะผ่านเหนือศีรษะในเวลาประมาณ ทุ่ม แล้วตกลับขอบฟ้าทิศตะวันตกก่อนเช้ามืด
ดาวพุธผ่านตำแหน่งร่วมทิศกับดวงอาทิตย์ในวันที่ พฤศจิกายน หลังจากนั้นราวกลางเดือนพฤศจิกายน จะเริ่มสังเกตดาวพุธได้พร้อมกับดาวเคราะห์อีก ดวงในเวลาเช้ามืดในกลุ่มดาวหญิงสาวและคันชั่ง โดยทำมุมห่างดวงอาทิตย์ที่สุดในวันที่ 21 พฤศจิกายน ช่วงวันที่ 12-30 พฤศจิกายน ดาวพุธมีความสว่างเพิ่มขึ้นจากโชติมาตร 0.8 ไปที่ -0.7
ดาวศุกร์ (โชติมาตร -4.2 ถึง -4.9) อยู่ในกลุ่มดาวหญิงสาว ผ่านใกล้ดาวรวงข้าวในวันที่ พฤศจิกายน และสว่างที่สุดในปลายเดือนพฤศจิกายน ดาวอังคาร (โชติมาตร 0.8 ถึง 0.4) กับดาวพฤหัสบดี (โชติมาตร -2.0 ถึง -2.2) อยู่ใกล้กันในกลุ่มดาวสิงโต วันที่ พฤศจิกายน จันทร์เสี้ยวข้างแรมจะอยู่ใกล้ดาวพฤหัสบดี เกิดปรากฏการณ์ดวงจันทร์บังดาวพฤหัสบดีให้เห็นได้ในภาคใต้และบางส่วนของภาคตะวันออก เช้ามืดวันที่ 16 พฤศจิกายน ดาวอังคารและดาวพฤหัสบดีจะอยู่ใกล้กันที่ระยะ 1.2° 

 (จาก วรเชษฐ์ บุญปลอด Stellarium)

ธันวาคม 2569

ดาวเสาร์ (โชติมาตร 0.6 ถึง 0.7) อยู่ในกลุ่มดาวปลา เป็นดาวเคราะห์สว่างดวงเดียวบนท้องฟ้าเวลาหัวค่ำ ส่วนเวลาเช้ามืดจะเห็นดาวพุธ ดาวศุกร์ ดาวอังคาร และดาวพฤหัสบดีอยู่บนฟ้าด้านทิศตะวันออก ดาวพุธอยู่ใกล้ขอบฟ้ามากที่สุด กำลังเคลื่อนเข้าใกล้ดวงอาทิตย์มากขึ้นทุกวัน อาจสังเกตได้ถึงประมาณวันที่ ธันวาคม ความสว่างแทบไม่เปลี่ยนแปลงที่โชติมาตร -0.7
ดาวศุกร์ (โชติมาตร -4.9 ถึง -4.6) อยู่สูงเหนือขึ้นไปในกลุ่มดาวหญิงสาว เข้าสู่กลุ่มดาวคันชั่งในกลางเดือนธันวาคม ดาวอังคาร (โชติมาตร 0.4 ถึง -0.1) และดาวพฤหัสบดี (โชติมาตร -2.2 ถึง -2.4) อยู่สูงเหนือศีรษะในกลุ่มดาวสิงโต

 (จาก วรเชษฐ์ บุญปลอด Stellarium)