(13 ก.ย. 56) ย้อนกลับไปในยุคทศวรรษที่ 60-70 นักบินอวกาศในโครงการอะพอลโลได้บันทึกเกี่ยวกับปรากฏการณ์หนึ่งบนดวงจันทร์ว่า ก่อนดวงอาทิตย์ขึ้นหรือตกที่ขอบฟ้าของดวงจันทร์ประมาณ 10 วินาที จะมีเส้นสว่างจาง ๆ ขึ้นที่ขอบฟ้าเป็นแนว
...
(31 ส.ค. 56) เคปเลอร์-78 บี ค้นพบโดยคณะนักวิทยาศาสตร์จากสถาบันเทคโนโลยีแมสซาจูเซตส์ในเคมบริดจ์ เป็นดาวเคราะห์ขนาดใกล้เคียงโลก แต่ถึงกระนั้นก็ไม่ใช่ดาวที่น่าอยู่นัก เพราะดาวเคราะห์ดวงนี้อยู่ใกล้ดาวฤกษ์แม่มาก รัศมีวงโคจรเพียงประมาณสามเท่าของรัศมีดาวฤกษ์ หรือใกล้กว่า
...
(29 ส.ค. 56) ในช่วงสองสามปีที่ผ่านมา ไม่มียานอวกาศลำใดที่จะมีผลงานโดดเด่นไปกว่า กล้องโทรทรรศน์อวกาศเคปเลอร์ ซึ่งเป็นยานสำรวจดาวเคราะห์ในระบบสุริยะอื่นขององค์การ
...
(29 ก.ค. 56) เมื่อวันที่ 18 มิถุนายน 2556 นักวิทยาศาสตร์นาซาได้ค้นพบดาวเคราะห์น้อยดวงใหม่ ชื่อ 2013 เอ็มแซด 5 (2013 MZ5) ค้นพบโดยกล้องโทรทรรศน์แพนสตารรส์-1 ซึ่งบริหารงานโดยมหาวิทยาลัยฮาวาย
...
(17 ก.ค. 56) ดาวศุกร์ เป็นดินแดนแห่งความหฤโหด หนึ่งในความโหดของดาวเคราะห์ดวงนี้ที่รู้จักกันดีก็คือ ลมพายุที่พัดคลั่งทั่วทั้งดาว ลมบนดาวศุกร์เคลื่อนที่วนรอบดาวครบรอบได้ภายในเวลาเพียงสี่วันของโลก ต่างจากอัตราการหมุนรอบตัวเองของดาวที่หมุนอย่างเชื่องช้า ที่กว่าจะครบรอบต้องใช้เวลานานถึง 243 วัน
...
(26 มิ.ย. 56) วันที่ 7 มิถุนายน 2554 หรือเมื่อราวสองปีก่อน ได้เกิดการปะทุครั้งใหญ่บนดวงอาทิตย์ ดวงอาทิตย์ได้สาดพลาสมาร้อนปริมาณมหาศาลขึ้นสู่อวกาศ หลังจากนั้นพลาสมาบางส่วนได้ตกลงสู่ผิวดวงอาทิตย์ พร้อมกับสาดแสงอัลตรา
...
(27 พ.ค. 56) กล้องเคปเลอร์ ปล่อยขึ้นสู่อวกาศในปี 2552 มีเป้าหมายหลักคือค้นหาดาวเคราะห์บริวารของดาวฤกษ์ดวงอื่น หนึ่งในบรรดาดาวเคราะห์ที่แปลกประหลาดที่สุดที่เคปเลอร์เคยพบ คือดาวเคราะห์ที่มีความหนาแน่นสูงมาก บางดวงถึงกับมีความหนาแน่นกว่า
...
(6 พ.ค. 56) มีสัตว์เพียงไม่กี่ชนิดเท่านั้นที่พบว่ารู้จักใช้ดาวในการนำทาง เช่น นก แมวน้ำ และมนุษย์ นี่เป็นครั้งแรกที่พบว่าแมลงใช้ประโยชน์จากดวงดาวด้วย และเป็นครั้งแรกที่พบว่าสัตว์ใช้ทางช้างเผือกในการบอกทิศทาง จากการทดลองในภาคสนาม นัก
...
(25 เม.ย. 56) เมื่อปี พ.ศ. 2552 องค์การนาซาได้ปล่อยดาวเทียมไวส์ นักดาราศาสตร์คาดหวังว่าดาวเทียมลำนี้จะพบดาวแคระน้ำตาลจำนวนมาก เนื่องจากเป็นกล้องโทรทรรศน์ที่ไวต่อแสงในย่านรังสีอินฟราเรด ดาวแคระน้ำตาลส่งแสงริบหรี่มาก จึงเป็นไปได้ว่าอาจมีดาวแคระน้ำตาลจำนวนมากที่เล็ดรอดสายตานักดาราศาสตร์ไป และหนึ่งในจำนวนนั้นอาจอยู่ไม่ไกลก็ได้ หรือแม้แต่ใกล้กว่าดาวฤกษ์ที่อยู่
...
(26 มี.ค. 56) แถบรังสีแวนอัลเลนมีสองชั้นซ้อนกัน ชั้นในประกอบด้วยอิเล็กตรอนพลังงานสูงและไอออนบวกพลังงานสูง ซึ่งมีความเข้มค่อนข้างคงที่ ส่วนแถบชั้นนอก ประกอบด้วยอิเล็กตรอนพลังงานสูงเกือบทั้งหมด และความเข้มผันแปรอย่างรวดเร็วในระดับชั่วโมงหรือระดับ
...
(17 มี.ค. 56) นักดาราศาสตร์ประสบความสำเร็จในการสำรวจสภาพบรรยากาศของดาวแคระน้ำตาล เป็นครั้งแรกที่สามารถทำแผนที่ภูมิอากาศบนดาวแคระน้ำตาลได้ ดาวแคระน้ำตาลเกิดขึ้นจากก้อนแก๊สที่มารวมตัวกันเช่นเดียวกับการเกิดดาวฤกษ์ แต่ดาวแคระน้ำตาลมีมวลไม่มากพอที่จะจุดปฏิกิริยา
...
(18 ก.พ. 56) เมื่อวันที่ 15 กุมภาพันธ์ ได้มีอุกกาบาตยักษ์พุ่งเข้าสู่โลกและระเบิดขึ้นเหนือฟ้าของเมืองเชลยาบินสก์ ซึ่งเป็นเมืองอุตสาหกรรมใกล้เทือกเขาอูรัล อยู่ห่างจากมอสโกไปทางตะวันออกประมาณ 1,500 กิโลเมตร ไม่มีรายงานของผู้เสียชีวิต แต่มีผู้บาดเจ็บกว่า 1,000 ราย ส่วนใหญ่
...
(17 ม.ค. 56) ยานแคสซีนีของนาซา
ซึ่งสำรวจรอบไททัน ดวงจันทร์ของดาวเสาร์ พบหลักฐานบางอย่างที่อาจแสดงว่ามีน้ำแข็งลอยอยู่บนทะเลสาบของดวงจันทร์ดวงนี้อยู่จริง
...
(24 ธ.ค. 55) นักดาราศาสตร์ได้พบดาราจักรประเภทใหม่ จากการใช้กล้องวีแอลที กล้องเจมิไนใต้ และกล้องแคนาดา-ฝรั่งเศส-ฮาวาย มิสชา ชีร์เมอร์ นักดาราศาสตร์จากหอดูดาวเจมิไนในฮีโล ฮาวาย ได้สำรวจภาพถ่ายดาราจักรที่อยู่ห่างไกลจำนวนมากเพื่อค้นหากระจุกดาราจักร แต่เมื่อมาพบกับภาพของวัตถุดวงหนึ่ง เขาถึงกับตะลึง เพราะวัตถุที่พบนั้นดูเผิน ๆ คล้ายดาราจักร แต่กลับ ...
(10 ธ.ค. 55) เซอร์แพทริก มัวร์ ผู้ดำเนินรายการเดอะสกายแอตไนท์ของบีบีซี ได้เสียชีวิตลงอย่างสงบด้วยวัย 89 ปีในบ้านที่เซลชีย์ อังกฤษ จากคำบอกเล่าของสหายและเพื่อนร่วมงาน มัวร์เข้ารับการรักษาที่โรงพยาบาลเป็นเวลาสั้น ๆ เมื่อสัปดาห์ก่อนหน้า แต่อาการก็ไม่ดีขึ้น มัวร์ได้แสดงเจตนาที่จะใช้ชีวิตในวันสุด ...
(8 ธ.ค. 55) ดาวพุธ เป็นดาวเคราะห์ที่อยู่ใกล้ดวงอาทิตย์ที่สุดในระบบสุริยะ พื้นผิวของดาวพุธจึงร้อนจัด ในบางพื้นที่ร้อนถึงกับหลอมตะกั่วได้ แต่นักดาราศาสตร์พบว่าที่ขั้วทั้งสองของดาวพุธกลับเป็นดินแดนแห่งความหนาวเหน็บ และอาจมีน้ำแข็งกักอยู่ตามก้นแอ่งมากถึงหนึ่งล้านล้านตัน ...
(8 ธ.ค. 55) นักดาราศาสตร์พบวัตถุคล้ายดาวเคราะห์ดวงหนึ่ง ลอยเคว้งคว้างอยู่กลางอวกาศ ไม่ได้โคจรรอบวัตถุดวงใด นักดาราศาสตร์เคยพบวัตถุอิสระที่ไม่ใช่ดาวฤกษ์มาก่อนหน้านี้แล้วจำนวนหนึ่ง แต่ไม่ทราบแน่ชัดว่า วัตถุเหล่านั้นมีต้นกำเนิดมาอย่างไร แม้แต่ชนิดก็ยังไม่แน่ใจนักว่ามันคือวัตถุ ...
(3 ก.ย. 55) คลื่นความโน้มถ่วง เป็นสิ่งลึกลับที่สุดอย่างหนึ่งในเอกภพ ที่นักดาราศาสตร์ได้พยายามค้นหามาเป็นเวลานานโดยไร้ผล แต่เมื่อเร็ว ๆ นี้ นักดาราศาสตร์คณะหนึ่งได้ค้นพบปรากฏการณ์บางอย่างที่น่าจะบ่งบอกได้ว่าเป็นผลจากคลื่นความโน้มถ่วง ทฤษฎีสัมพัทธภาพทั่วไปของแอลเบิร์ต ไอน์สไตน์กล่าวว่า เมื่อวัตถุเคลื่อนที่ จะทำให้เกิดระลอกขึ้นบนปริภูมิ-เวลา ...
(25 ส.ค. 55) โนวา กับซูเปอร์โนวา ปรากฏการณ์ที่ดูคล้ายดาวเกิดใหม่ทั้งคู่ แม้จะมีชื่อคล้ายกัน ความหมายของชื่อก็คล้ายกัน แต่ต้นกำเนิดของปรากฏการณ์สองชนิดนี้ไม่ใกล้เคียงกันเลย โนวาสองสว่างจากการเกิดปฏิกิริยาเทอร์มอนิวเคลียร์ที่ผิวดาวฤกษ์ที่ได้รับมวลจากดาวข้างเคียง ส่วนซูเปอร์โนวาคือการระเบิดของดาวฤกษ์ทั้งดวง แต่การศึกษาของนักดาราศาสตร์เมื่อไม่นานมานี้ ได้เปิดเผยเป็นครั้งแรกว่า มีซูเปอร์โนวาประเภทเทอร์มอนิวเคลียร์ (1 เอ) บางชนิดเกิด ...
(22 ส.ค. 55) นักดาราศาสตร์พบหลักฐานของเหตุการณ์สุดสยองเกิดขึ้นในระบบสุริยะต่างถิ่น เป็นเหตุการณ์ที่ดาวเคราะห์ดวงหนึ่งถูกดาวฤกษ์แม่ของตัวเองกลืนกิน ราวกับจะเป็นการเตือนถึงชะตากรรมของโลกที่จะเกิดขึ้นอย่างหลีกเลี่ยงไม่พ้น "เหตุการณ์เหล่านี้จะเกิดขึ้นในระบบสุริยะของเราในอนาคต โลก รวมถึงดาวเคราะห์ใน ...
(18 ส.ค. 55) เป็นเวลานานมาแล้ว ที่นักวิทยาศาสตร์คิดว่ามีเพียงโลกเท่านั้นที่มีการเคลื่อนที่ของแผ่นเปลือกดาว แต่ล่าสุดนักวิทยาศาสตร์พบว่าปรากฏการณ์นี้เกิดขึ้นบนดาวอังคารได้เหมือนกัน "การเคลื่อนที่ของแผ่นเปลือกบนดาวอังคารอยู่ในช่วงเริ่มต้นของเหตุการณ์ เราจึงใช้ดาวอังคารเป็นหน้าต่างกาลเวลา ...
(1 ส.ค. 55) ถึงจะชื่อว่าเป็นดาวเคราะห์แคระ แต่ครอบครัวของดาวพลูโตไม่แคระเลย ล่าสุดพบดวงจันทร์เป็นบริวารมากถึงห้าดวงแล้ว บริวารดวงใหม่นี้มีชื่อว่า เอส/2012 (S/2012) ค้นพบโดยกล้องโทรทรรศน์อวกาศฮับเบิล คาดว่ามีสัญฐานไม่กลม มีขนาดอยู่ระหว่าง 10-24 กิโลเมตร
...
(1 ส.ค. 55) หลังจากเดินทางรอนแรมจากโลกไปเป็นเวลาเกือบ 35 ปี ในที่สุดยานวอยเจอร์ 1 ก็ไปถึงขอบของระบบสุริยะเรียบร้อยแล้ว "ข้อมูลล่าสุดจากวอยเจอร์ 1 ล้วนบ่งชี้ชัดเจนว่าสิ่งต่าง ๆ รอบยานเปลี่ยนไปไปอย่างรวดเร็ว นี่แสดงชัดว่ายานได้ไปถึงขอบของระบบสุริยะแล้ว" เอ็ด สโตน นักวิทยาศาสตร์ประจำโครงการวอย ...
(16 พ.ค. 55) เป็นเวลานานหลายปีมาแล้ว ที่นักวิทยาศาสตร์เชื่อว่า ที่ตำแหน่งด้านนอกของระบบสุริยะในทิศทางที่ปะทะกับลมระหว่างดาว จะมีคลื่นกระแทกโค้ง (bow shock) เกิดขึ้น เหมือนคลื่นกระแทกที่เกิดขึ้นเมื่อเครื่องบินพุ่งผ่านกำแพงเสียง แต่ข้อมูลล่าสุดจากยานไอเบ็กซ์ (IBEX -- Interstellar Boundary Explorer) ขององค์การ ...
(13 พ.ค. 55) หากจะมีการลงคะแนนเสียงในหมู่นักดูดาว ถึงดาราจักรที่สวยงามที่สุด น่าจะต้องมีชื่อของดาราจักรหมวกปีก (Sombrero Galaxy) อยู่ในรายชื่ออันดับต้น ๆ ด้วยรูปร่างที่สวยงามโดดเด่นไม่เหมือนใคร ทำให้ดาราจักรนี้มีชื่อเสียงที่สุดแห่งหนึ่งบนท้องฟ้า ดาราจักรหมวกปีก หรือชื่อในบัญชีเมซีเยว่า เอ็ม 104 (M104) อยู่ห่างจากโลก ...
(10 พ.ค. 55) มนุษย์รู้จักดาวเคราะห์มาตั้งแต่ครั้งโบราณกาล ที่คุ้นเคยที่สุดก็คือดาวเคราะห์ทั้งแปดในระบบสุริยะของเรา ซึ่งโคจรรอบดวงอาทิตย์ ในช่วงทศวรรษที่ผ่านมา เราได้รู้จักดาวเคราะห์อีกกลุ่มหนึ่ง นั่นคือดาวเคราะห์ที่โคจรรอบดาวฤกษ์ดวงอื่น แต่ยังมีดาวเคราะห์อีกกลุ่มหนึ่งที่ไม่เป็นที่รู้จักมากนัก เรียกว่า ...
(5 พ.ค. 55) ในปีหน้า ถัดจากวันแห่งความรักเพียงหนึ่งวัน จะเป็นวันแห่งความหวาดเสียวของหลาย ๆ คน เพราะจะมีดาวเคราะห์น้อยดวงหนึ่งพุ่งมาเฉียดโลกให้เสียวสันหลังเล่น ๆ ดาวเคราะห์น้อยดวงนี้ชื่อ 2012 ดีเอ 14 (2012 DA14) ค้นพบโดยนักดาราศาสตร์สมัครเล่นเมื่อ ...
(5 พ.ค. 55) เมือวันที่ 24 เมษายนที่ผ่านมา องค์การนาซาได้เปิดเผยภาพถ่ายจากยานอวกาศดอว์น ซึ่งเป็นยานสำรวจดาวเคราะห์น้อยของนาซา ภาพชุดนี้ได้แสดงรายละเอียดของดาวเคราะห์น้อยที่ขนาดไม่น้อยดวงนี้ในแบบที่ไม่มีใครเคยเห็นมาก่อน ทั้งความหลากหลายขององค์ประกอบบนพื้นผิว แผนที่แสดงความเปลี่ยนแปลง ...
(16 ม.ค. 55) ยานโฟบอส-กรุนต์ ของรัสเซียได้ตกลงสู่โลกเมื่อวันที่ 15 มกราคมที่ผ่านมา ปิดฉากภารกิจสำรวจดาวอังคารด้วยความล้มเหลว ยานสำรวจดาวอังคารมูลค่า 165 ล้านดอลลาร์ลำนี้ขึ้นจากแท่นปล่อยเมื่อวันที่ 9 พฤศจิกายนปลายปีที่แล้วพร้อมกับความหวังของรัสเซียที่จะกลับมาสู่สังเวียนของนักสำรวจดาวเคราะห์อีกครั้งหลังจากซบเซาไปนาน เป้าหมายของ ...
(28 ธ.ค. 54) เมื่อเอ่ยถึง "ปืนฉมวก" หลายคนอาจนึกถึงฉากการล่าปลาวาฬที่แสนทารุณ เหยื่อผู้โชคร้ายถูกยิงกลางหลัง ยกขึ้นเรือชำแหละ เลือดท่วมชะโลมทะเล แต่ในอนาคตอีกไม่นาน นักดาราศาสตร์อาจเอาปืนฉมวกติดไปกับยานอวกาศด้วย เขาไม่ได้เอาไปยิงปลาวาฬอวกาศ แต่เอาไปยิงดาวหางเพื่อเก็บตัว ...