โลกสามใบของไนซา

ดาวเคราะห์น้อย 44 ไนซา (Nysa) เป็นดาวเคราะห์น้อยแถบหลักดวงหนึ่ง มีวงโคจรอยู่ในแถบดาวเคราะห์น้อย ซึ่งอยู่ระหว่างวงโคจรของดาวอังคารกับดาวพฤหัสบดี ถูกค้นพบเมื่อปี 1857

ชื่อไนซาเป็นชื่อที่ตั้งตามดินแดนในตำนานซึ่งไอออไนซัสเทพของกรีกเติบโตขึ้นมา

ในอดีตเคยมีการสำรวจดาวเคราะห์น้อยดวงนี้มาหลายครั้ง แต่ได้รายละเอียดไม่มากนักแม้จะใช้กล้องโทรทรรศน์อวกาศฮับเบิลส่องก็ตาม อย่างไรก็ตามนักดาราศาสตร์สันนิษฐานว่าดาวเคราะห์น้อยดวงนี้น่าจะมีรูปร่างเป็นสองตุ้มติดกันเหมือนดัมบ์เบลล์ นักดาราศาสตร์เคยพบดาวเคราะห์น้อยหลายดวงที่มีรูปร่างแบบนี้ เช่น 52246 ดอนัลด์โจแฮนสัน ซึ่งยานลูซีเพิ่งไปสำรวจมาเมื่อปีที่แล้ว


เมื่อไม่นานมานี้ การสำรวจโดยกล้องโทรทรรศน์แอลบีทีบนเขาเกรแฮมและกล้องวีแอลทีบนเขาปารานัลได้เปิดเผยรายละเอียดด้านสันฐานของดาวเคราะห์น้อยไนซาได้เป็นครั้งแรกด้วยความละเอียดสูงอย่างที่ไม่เคยมีใครทำได้มาก่อน ผลพบว่าดาวเคราะห์น้อยดวงนี้มีรูปร่างเป็นตุ้มติดกันจริง แต่ไม่ใช่สองตุ้ม หากเป็นสามตุ้มติดกัน

ไม่เคยมีใครพบวัตถุในระบบสุริยะดวงใดมีรูปร่างสามตุ้มมาก่อน ไนซานับเป็นวัตถุดวงแรกที่พบว่ามีรูปร่างแบบนี้

คำอธิบายที่น่าจะเป็นไปได้มากที่สุดของการมีรูปร่างแบบนี้ก็คือ เกิดจากวัตถุสามดวงมาชนแล้วเกาะติดกัน


การสำรวจในครั้งนี้เกิดจากอุปกรณ์ชื่อ ชาร์ก-วีไอเอสบนกล้องแอลบีที อุปกรณ์ สเฟียร์ และ โพลาไรมิเตอร์ซิมพอล บนวีแอลที ร่วมกับระบบอะแดปทีฟออปติกที่ลบความมัวของภาพที่เกิดจากความพลิ้วไหวของบรรยากาศ

"อุปกรณ์นี้มีระบบประมวลผลภาพที่ก้าวหน้ามาก ทำให้ภาพคมชัดและกำจัดแสงที่ฟุ้งออกจากตัววัตถุได้มาก ช่วยเปิดเผยรายละเอียดเล็ก ๆ น้อย ๆ ที่อยู่ใกล้ตัววัตถุได้ดี" แอนโทนี แบร์ดู จากหอดูดาวยุโรปซีกใต้กล่าว

ไนซามีขนาดวัดตามด้านยาวที่สุด 75 กิโลเมตร มีส่วนที่เป็นร่องลึกยาวพันรอบดวงสองวง ซึ่งเป็นหลักฐานที่สนับสนุนว่าเกิดจากวัตถุดวงเล็กมาชนและเชื่อมติดกัน นอกจากนี้ ภาพถ่ายยังเผยบริวารดวงเล็กโคจรอยู่รอบไนซาอีกด้วย บริวารดวงนี้มีขนาดประมาณ 1 กิโลเมตร อยู่ห่างจากไนซาประมาณ 170 กิโลเมตร ดวงจันทร์ดวงนี้ได้ชื่อตามระบบว่า เอส/2026 (44) 1 [S/2026 (44) 1] แต่ยังไม่มีชื่อสามัญ