สมาคมดาราศาสตร์ไทย

ข่าวดาราศาสตร์

พายุสุริยะซัดดาวอังคาร สว่างวาบทั้งดวง

(14 ต.ค. 60) จะเกิดอะไรขึ้น หากจู่ ๆ ท้องฟ้าทั่วทั้งดาวเคราะห์เกิดสว่างพรึ่บขึ้นมาทั่วทั้งดวง หากเกิดบนโลก คนทั้งโลกคงจะต้องแตกตื่นโกลาหลเพราะคิดว่าวาระสุดท้ายของโลกจะมาถึงเป็นแน่ สิ่งนี้ได้เกิดขึ้นแล้วเมื่อวันที่ 11 กันยายนที่ผ่านมา แต่โชคดีที่เกิดบนดาวอังคาร ไม่ใช่บนโลก ...

ไลโก-เวอร์โก ตรวจพบคลื่นความโน้มถ่วงอีกแล้ว แม่นยำกว่าเดิมสิบเท่า

(13 ต.ค. 60) การค้นพบคลื่นความโน้มถ่วงครั้งที่สี่นี้ เป็นความก้าวหน้าทางดาราศาสตร์คลื่นความโน้มถ่วงครั้งยิ่งใหญ่ เพราะเป็นการค้นพบโดยหอสังเกตการณ์สามแห่ง แทนที่จะเป็นไลโกสองแห่งดังที่เคยเป็นมา การค้นพบครั้งนี้เป็นการทำงานประสานกันระหว่างไลโกและเวอร์โก ซึ่งเป็นหอสังเกตการณ์คลื่นความโน้มถ่วงอีกแห่งหนึ่ง ตั้งอยู่ในประเทศอิตาลี ...

พบน้ำบนดาวเคราะห์ของดาวแทรปพิสต์-1

(10 ต.ค. 60) ดาวแทรปพิสต์-1 ได้เป็นข่าวพาดหัวใหญ่เมื่อต้นปีที่ผ่านมาจากการค้นพบของนักดาราศาสตร์ว่าดาวดวงนี้มีดาวเคราะห์หินขนาดใกล้เคียงโลกที่โคจรรอบในเขตเอื้ออาศัยมากถึงเจ็ดดวง ยิ่งกว่านั้นระบบสุริยะนี้ยังอยู่ใกล้เรามากโดยห่างออกไปเพียง 40 ปีแสงเท่านั้น ...

ดาวเคราะห์น้อยฟลอเรนซ์มีดวงจันทร์

(5 ก.ย. 60) มื่อวันที่ 1 กันยายนที่ผ่านมา ดาวเคราะห์น้อยดวงหนึ่งชื่อ ฟลอเรนซ์ หรือชื่อเต็มคือ 3122 ฟลอเรนซ์ (3122 Florence) ได้พุ่งเฉียดโลกไปโดยห่างจากโลก 7 ล้านกิโลเมตร หรือเป็น 18 เท่าของระยะห่างระหว่างโลก-ดวงจันทร์ การเฉียดครั้งนี้ไม่มีอะไรให้วิตก เพราะด้วยระยะดังกล่าวถือว่าเป็นการเฉียดที่ค่อนข้างห่าง แต่ที่น่าสนใจเป็นพิเศษก็คือดาวเคราะห์น้อยดวงนี้มีขนาดใหญ่ มีเส้นผ่านศูนย์กลางถึง 4.5 กิโลเมตร ...

พบดวงจันทร์ของดาวเคราะห์ต่างระบบ?

(11 ส.ค. 60) วิทยาการค้นหาบริวารของดาวฤกษ์ดวงอื่นได้ก้าวหน้าไปถึงการพบดวงจันทร์บริวารของดาวเคราะห์ต่างระบบแล้ว ล่าสุดนักดาราศาสตร์ค้นพบสิ่งที่น่าจะเป็นดวงจันทร์ที่โคจรรอบดาวเคราะห์ที่โคจรรอบดาวฤกษ์ดวงอื่นได้แล้ว คณะนักดาราศาสตร์นำโดย เดวิด คิปพิง จากมหาวิทยาลัยโคลัมเบียในนิวยอร์ก ได้ดำเนินโครงการค้นหาดวงจันทร์บริวารของดาวเคราะห์ต่างระบบ ซึ่งน่าจะเรียกว่า ดวงจันทร์ต่างระบบ วิธีค้นหาของโครง ...

สสารครึ่งหนึ่งในดาราจักรทางช้างเผือกมาจากที่อื่น

(5 ส.ค. 60) "เราทั้งหลายล้วนเกิดมาจากดาว" ผู้ที่ศึกษาดาราศาสตร์ล้วนตระหนักทราบดีถึงความจริงข้อนี้ เพราะธาตุหนักทุกอณูที่เป็นส่วนประกอบในเลือดเนื้อของเรา รวมถึงโลกทั้งใบ ล้วนแต่เป็นสิ่งที่สังเคราะห์ขึ้นในใจกลางดาวฤกษ์เมื่อนานมาแล้ว มาวันนี้ นักดาราศาสตร์ได้พบความจริงอีกข้อหนึ่งว่า เราไม่เพียงแต่เกิดมาจากดาวเท่านั้น หากแต่มีส่วนประกอบของดาวที่มาจากแดนไกลถึงต่างดาราจักรอีกด้วย ...

ดาวสามรุ่นในกระจุกดาวนายพราน

(31 ก.ค. 60) เนบิวลานายพราน น่าจะเป็นเนบิวลาที่เป็นที่รู้จักกันมากที่สุด ด้วยรูปร่างที่สวยงามและมีความสว่างจนมองเห็นด้วยตาเปล่า นอกจากนี้ยังเป็นเนบิวลาที่มีการศึกษามากที่สุดแห่งหนึ่งบนท้องฟ้าด้วย แต่นั่นก็ไม่ได้หมายความว่าเนบิวลานี้จะหมดความลี้ลับไป ล่าสุดนักดาราศาสตร์ต้องประหลาดใจเมื่อพบว่าดาวฤกษ์ใน ...

นานาทฤษฎีอธิบายพฤติกรรมประหลาดของดาวแทบบี

(27 ก.ค. 60) ดาวเคไอซี 8462852 (KIC 8462852) หรือดาวแทบบี เป็นดาวที่นักดาราศาสตร์กล่าวกันว่าแปลกประหลาดพิลึกกึกกือที่สุดในดาราจักร และนับวันก็ยิ่งแปลกขึ้นทุกทีจนนักดาราศาสตร์ต่างพากันงุนงงว่าเกิดอะไรขึ้นกับดาวดวงนี้กันแน่ ดาวเคไอซี 8462852 เป็นดาวฤกษ์ชนิดเอฟ หรือมีชนิดสเปกตรัมเอฟ อยู่ในกลุ่มดาวหงส์ เมื่อเดือนพฤษภาคมปีที่แล้ว นักดาราศาสตร์ได้เปิดเผยถึงความแปลก ...

พบดาวฤกษ์จิ๋ว เล็กกว่าดาวพฤหัสบดี

(13 ก.ค. 60) นักดาราศาสตร์ได้ค้นพบดาวฤกษ์ดวงใหม่ดวงหนึ่ง เป็นดาวที่มีขนาดเล็กที่สุดในบรรดาดาวฤกษ์ทั้งหมดที่เคยพบมา ดาวดวงนี้มีชื่อว่า อีบีแอลเอ็ม เจ 0555-57 เอบี (EBLM J0555–57Ab) อยู่ห่างออกไป 600 ปีแสง เป็นสมาชิกของระบบดาวคู่ ๆ หนึ่ง มีขนาดใหญ่กว่าดาวเสาร์เพียงเล็กน้อยเท่านั้น เป็นขนาดที่เรียกได้ว่าเล็กที่สุดเท่าที่ดาวฤกษ์จะเล็กได้ หากมีขนาด ...

ดวงจันทร์ดวงใหม่ของวัตถุไคเปอร์

(12 ก.ค. 60) นักดาราศาสตร์พบสมาชิกดวงใหม่ของระบบสุริยะอีกแล้ว คราวนี้เป็นดวงจันทร์ของ 2007 โออาร์ 10 (2007 OR10) 2007 โออาร์ 10 เป็นดาวเคราะห์แคระ มีเส้นผ่านศูนย์กลางประมาณ 1,500 กิโลเมตร เป็นวัตถุพ้นดาวเนปจูนที่มีขนาดใหญ่เป็นอันดับสามรองจากดาวพลูโตและดาวอีริส โคจรอยู่ใน ...

ดวงอาทิตย์อาจเคยมีคู่แฝด

(4 ก.ค. 60) ดวงอาทิตย์ของเรา เมื่อครั้งถือกำเนิดขึ้นมา ได้เคยมีแฝดที่เกิดมาพร้อมกัน เป็นดาวคู่ที่โคจรรอบกันและกัน แต่ต่อมามีเหตุให้พี่น้องแฝดคู่นี้ต้องพลัดพรากจากกันตั้งแต่ยังวัยเยาว์ นี่ไม่ใช่พล็อตละครหลังข่าวหรือนิยายแฟนตาซี แต่เป็นผลงานวิจัยของนักวิจัยคณะหนึ่งจากมหาวิทยาลัยแคลิฟอร์เนีย ณ เบิร์กลีย์ และจากศูนย์ฟิสิกส์ดาราศาสตร์ ...

พบดาวฤกษ์ "ตายลัด" กลายเป็นหลุมดำโดยไม่ระเบิด

(13 มิ.ย. 60) วิวัฒนาการของดาวฤกษ์ดูเหมือนจะซับซ้อนกว่าที่นักดาราศาสตร์เคยคาดคิด เมื่อพบว่าดาวฤกษ์ดวงหนึ่งประพฤติตัวต่างไปจากที่เคยเข้าใจกัน เมื่อดาวฤกษ์ที่มีมวลสูงมากใช้เชื้อเพลิงไปจนหมด จะยุบตัวลงจากความโน้มถ่วงของตัวเอง คลื่นกระแทกที่เกิดจากการยุบจะสะท้อนออกมาเป็นการระเบิดที่รุนแรง ...

ดาวเคราะห์พบใหม่ ฮอตสุด ๆ

(11 มิ.ย. 60) จะไม่เรียกฮอตได้อย่างไร ก็ดาวเคราะห์ดวงนี้มีอุณหภูมิพื้นผิวตั้งเกือบ 5,000 องศาเซลเซียส ร้อนกว่าดาวฤกษ์ส่วนใหญ่เสียอีก ดาวเคราะห์ต่างระบบดวงนี้คือ เคลต์-9 บี (KELT-9b) เป็นบริวารของดาว เคลต์-9 ซึ่งเป็นดาวอายุเยาว์ เพิ่งเกิดมาได้ 300 ล้านปีซึ่งถือว่าอ่อนมากสำหรับดาวฤกษ์ มีขนาดใหญ่กว่าดวงอาทิตย์สองเท่า ...

พบดวงจันทร์ของดาวพฤหัสบดีเพิ่มขึ้นอีกสองดวง

(11 มิ.ย. 60) ระบบสุริยะของเรามีดวงจันทร์บริวารดาวเคราะห์เพิ่มขึ้นอีกสองดวงแล้ว เป็นบริวารของดาวพฤหัสบดี ทำให้ขณะนี้จำนวนดวงจันทร์บริวารของดาวพฤหัสบดีเพิ่มขึ้นเป็น 69 ดวง ดวงจันทร์ใหม่สองดวงนี้ไม่ได้ค้นพบโดยยานจูโนที่กำลังโคจรสำรวจดาวพฤหัสบดีอย่างใกล้ชิด ไม่ได้พบโดยกล้องฮับเบิล แต่พบโดยกล้องบนพื้นโลกเรานี้เอง ยิ่งกว่านั้น การค้นพบนี้ค่อนข้างจะเป็นเรื่องบังเอิญ เพราะไม่ได้เกิดจากการค้นหาบริวารของดาว ...

ไลโกพบคลื่นความโน้มถ่วงครั้งที่สาม

(6 มิ.ย. 60) หอสังเกตการณ์เอไลโก (aLIGO -- Advanced Laser Interferometer Gravitational Wave Observatory) หรือหอสังเกตการณ์ไลโกที่ปรับปรุงใหม่ ได้ตรวจพบคลื่นความโน้มถ่วงอีกครั้งแล้ว นับเป็นครั้งที่สาม ซึ่งห่างจากการพบครั้งแรกเพียงปีครึ่ง ...

บรรยากาศผลุบ ๆ โผล่ ๆ ของซีรีส

(30 เม.ย. 60) ยานดอว์นซึ่งสำรวจซีรีสอย่างละเอียดจากวงโคจรมาตั้งแต่ปี 2558 พบหลักฐานว่าดาวเคราะห์แคระดวงนี้มีน้ำเป็นส่วนประกอบถึงเกือบครึ่ง การที่เป็นวัตถุที่มีน้ำแข็งมาก ในบางแง่มุมนักดาราศาสตร์จึงมองดาวซีรีสว่าเป็นนิวเคลียสดาวหางขนาดยักษ์ และกลไกการกำเนิดบรรยากาศของซีรีสก็คล้ายกับสิ่งที่เกิดขึ้นบนดาวหาง เมื่อดาวหางเคลื่อนเข้าใกล้ ...

ดาวเบเทลจุสเคยเป็นดาวคู่

(28 เม.ย. 60) ดาวเบเทลจุส หรือดาวแอลฟานายพราน เป็นดาวที่เป็นที่รู้จักกันดีมากที่สุดดวงหนึ่งบนท้องฟ้า มีความน่าสนใจหลายด้าน เป็นดาวที่สว่างเป็นอันดับ 10 บนท้องฟ้า มีสีแดงโดดเด่นสะดุดตา ในมุมมองของนักฟิสิกส์ดาราศาสตร์ ดาวดวงนี้โดดเด่นเพราะเป็นดาวประเภทที่เรียกว่าดาวยักษ์ใหญ่แดง (red supergiant) ซึ่งเกือบเป็น ...

ดาวอังคารเคยมีวงแหวน

(27 เม.ย. 60) เมื่อไม่กี่เดือนก่อน มีนักวิทยาศาสตร์ได้เสนอทฤษฎีว่า ดาวอังคารกำลังมีวงแหวนในอีกไม่กี่ล้านปีข้างหน้า โดยแหล่งที่มาของวงแหวนคือดวงจันทร์โฟบอส ดวงจันทร์ดวงนี้กำลังโคจรตีวงเข้าใกล้ดาวอังคารมากขึ้นเรื่อย ๆ เมื่อถึงจุดหนึ่งจะถูก ...

สำรวจวงแหวนดาวเคราะห์ต่างระบบ

(27 เม.ย. 60) การศึกษาระบบสุริยะต่างถิ่นไปไกลถึงวงแหวนของดาวเคราะห์ต่างระบบแล้ว ในระบบสุริยะของเรามีดาวเคราะห์ที่มีวงแหวนอยู่ถึงสี่ดวง นั่นคือ ดาวพฤหัสบดี ดาวเสาร์ ดาวยูเรนัส และดาวเนปจูน หรือครึ่งหนึ่งของดาวเคราะห์ทั้งหมด แต่นอกระบบสุริยะของเราออกไป ซึ่งมีดาวเคราะห์ของระบบสุริยะอื่นที่พบแล้วหลายพันดวง มีดาวเคราะห์เพียงดวงเดียวที่พบว่ามีวงแหวน ดาวเคราะห์ดวงนั้นคือ เจ 1407 บี (J1407b) ซึ่งพบว่ามีอภิมหาวงแหวนล้อมรอบอยู่ ...

พบตำแหน่งกำเนิดลำแก๊สบนยูโรปา นาซาเตรียมส่งยูโรปาคลิปเปอร์สำรวจทศวรรษหน้า

(14 เม.ย. 60) วันที่ 14 เมษายนที่ผ่านมา องค์การนาซาได้รายงานความคืบหน้าเกี่ยวกับลำไอน้ำนี้ นักวิทยาศาสตร์ได้พยายามค้นหาตำแหน่งที่แน่ชัดของจุดที่น่าจะเป็นรอยแตกที่พ่นลำไอน้ำออกมาโดยวิเคราะห์จากภาพที่ถ่ายโดยกล้องฮับเบิลทั้งสองครั้งจนเชื่อได้ว่าลำไอน้ำที่พบทั้งสองครั้งพ่นออกมาจากจุดเดียวกัน ยิ่งกว่านั้น เมื่อมีการนำข้อมูลแผนที่ ...

รายงานพิเศษ

นิยาม "ดาวเคราะห์"
ระวัง! ข่าวลือเรื่องดาวอังคาร
2003 UB313
ดีปอิมแพกต์เจาะดาวหาง
ยานไฮเกนส์ลงสำรวจไททัน
ดาวศุกร์ผ่านหน้าดวงอาทิตย์
มาร์สเอกซ์พลอเรชันโรเวอร์
ยานบีเกิล 2 ลงจอดบนดาวอังคาร
ดาวพุธผ่านหน้าดวงอาทิตย์
กระสวยอวกาศโคลัมเบีย
อะพอลโล 11 ลวงโลกจริงหรือ?
ยานดีปสเปซ 1
ยานเจเนซิส
สุริยุปราคาเต็มดวง 2544
วาระสุดท้ายของสถานีอวกาศมีร์
ยานเนียร์ชูเมกเกอร์ลงจอด
ภาพชุดจันทรุปราคาเต็มดวง 2544
แอลครอสโหม่งดวงจันทร์

สะเก็ดข่าว

เวอร์จินลุยช่วยผู้ป่วยโควิด

1 เม.ย. 63/เวอร์จินออร์บิต บริษัทในเครือเวอร์จินกรุ๊ป กำลังเร่งพัฒนาเครื่องช่วยหายใจเพื่อช่วยเหลือผู้ป่วยจากไวรัสโควิด-19 คาดว่าจะเริ่มผลิตในเชิงอุตสาหกรรมได้ในเดือนเมษายนนี้

สังเวยโควิด-19 อีกราย วันเว็บไปไม่รอด

28 มี.ค. 63/วันเว็บ บริษัทยักษ์ใหญ่ด้านเครือข่ายดาวเทียมคู่แข่งกับสเปซเอกซ์ ได้ยื่นขอความคุ้มครองจากศาลล้มละลายสหรัฐเมื่อวานนี้ (27 มีนาคม) ทั้งที่ก่อนหน้านี้เพียงหนึ่งสัปดาห์เพิ่งส่งดาวเทียมชุดใหม่ขึ้นไป ผู้บริหารของบริษัทกล่าวว่าการล้มละลายครั้งนี้เกิดจากการระดมทุนไม่ประสบผลสำเร็จ ซึ่งเป็นผลจากเศษฐกิจชะลอตัวเพราะการระบาดของไวรัสโควิด-19

อาร์ทิมิสมองข้ามลูนาร์เกตเวย์

21 มี.ค. 63/องค์การนาซาเปลี่ยนแผนในการดำเนินภารกิจส่งคนไปดวงจันทร์ในโครงการอาทิมิส โดยตัดเอาสถานีลูนาร์เกตเวย์ออกไป เพื่อลดความเสี่ยงและเพื่อให้การดำเนินงานโครงการอาทิมิสสำเร็จทันเส้นตายที่วางไว้ในปี 2567 สถานีลูนาร์เกตเวย์เป็นสถานีอวกาศที่โคจรรอบดวงจันทร์ เดิมนาซาเคยวางแผนให้สถานีนี้เป็นสถานีพักระหว่างโลกและดวงจันทร์ในโครงการอาร์ทิมิส

โควิด-19 สะเทือนถึงสตาร์ซิตี้

14 มี.ค. 63/มนุษย์อวกาศที่จะเดินทางไปยังสถานีอวกาศนานาชาติรอบถัดไปซึ่งมีกำหนดจะเดินทางในเดือนเมษายน ต้องเข้าสถานกักตัวก่อนเดินทางเร็วกว่าปกติ รวมถึงต้องยกเลิกการทัวร์สตาร์ซิตี้ งดขั้นตอนที่เป็นธรรมเนียมของนักบินอวกาศรัสเซียมานาน เช่นการคารวะหลุมศพยูริ กาการิน เนื่องจากการระบาดของโควิด-19

พิษโควิด-19

9 มี.ค. 63/ศูนย์วิจัยเอมส์ของนาซาเริ่มมาตรการให้พนักงานทำงานที่บ้านเพื่อลดโอกาสการแพร่กระจายของเชื้อโควิด-19 เช่นเดียวกับการประชุมนักดาราศาสตร์ดาวเคราะห์ในฮูสตันก็ต้องยกเลิกไปเพราะพิษโควิด-19

ใช้สนิมเป็นวัสดุกันรังสี

20 ก.พ. 63/นักวิทยาศาสตร์จากล็อกฮีตมาร์ตินสเปซ พบว่าพอลิเมอร์ที่มีส่วนผสมของผงสนิมโลหะ คุณสมบัติกันรังสีคอสมิกได้ใกล้เคียงกับผงอะลูมินัมซึ่งเป็นวัสดุกันรังสีในที่ใช้กันในปัจจุบัน แต่มีน้ำหนักน้อยกว่า ราคาถูกกว่า ทำให้ในอนาคตอาจมีการใช้สนิมมาเป็นส่วนผสมของวัสดุกันรังสีให้แก่อุปกรณ์อิเล็กทรอนิกส์ในอวกาศ

พายุสุริยะรุนแรงเกิดขึ้นเฉลี่ยทุก 25 ปี

2 ก.พ. 63/นักวิทยาศาสตร์จากมหาวิทยาลัยวอร์วิกได้ศึกษาบันทึกการปะทุบนดวงอาทิตย์ย้อนหลังไป 150 ปี พบว่าพายุสุริยะที่รุนแรงระดับที่ทำลายระบบส่งกำลังไฟฟ้าเกิดขึ้นทุก 25 ปีโดยเฉลี่ย

ฟองผุดบนผิวดวงอาทิตย์

30 ม.ค. 63/นักดาราศาสตร์เผยภาพถ่ายพื้นผิวดวงอาทิตย์ที่มีความละเอียดสูงสุดเท่าที่เคยมีการถ่ายได้ เป็นภาพของฟองสุริยะที่เกิดจากกระแสไหลวนของพลาสมาร้อนใต้พื้นผิวผุดขึ้นเต็มผิวหน้า ภาพนี้ถ่ายโดยกล้องโทรทรรศน์สุริยะแดเนียลเคอีโนเย (Daniel K. Inouye Solar Telescope) บนเขาเมาอีของฮาวาย

ดาวเคราะห์น้อยที่วงโคจรเล็กที่สุด

24 ม.ค. 63/เมื่อต้นเดือนมกราคมที่ผ่านมา นักดาราศาสตร์ค้นพบดาวเคราะห์น้อยดวงหนึ่ง ชื่อ 2020 เอวี 2 (2020 AV2) การสำรวจพบว่ามีวงโคจรเล็กมาก นับเป็นวัตถุธรรมชาติในระบบสุริยะที่อยู่ใกล้ดวงอาทิตย์ที่สุดเป็นอันดับสอง เป็นรองเพียงดาวพุธเท่านั้น มีคาบโคจร 151 วัน

คลื่นความโน้มถ่วงใกล้เบเทลจุส

17 ม.ค. 63/หอสังเกตการณ์ไลโกตรวจพบคลื่นความโน้มถ่วงที่ยังไม่ยืนยันจากตำแหน่งใกล้ดาวเบเทลจุส แต่นักดาราศาตร์เชื่อว่าไม่ใช่มาจากเบเทลจุส และไม่ใช่สิ่งบอกเหตุของการระเบิดของดาวดวงนี้ด้วย

สะเก็ดข่าวอื่น