สมาคมดาราศาสตร์ไทย

ข่าวดาราศาสตร์

ดาวเคราะห์น้อยฟลอเรนซ์มีดวงจันทร์

(5 ก.ย. 60) มื่อวันที่ 1 กันยายนที่ผ่านมา ดาวเคราะห์น้อยดวงหนึ่งชื่อ ฟลอเรนซ์ หรือชื่อเต็มคือ 3122 ฟลอเรนซ์ (3122 Florence) ได้พุ่งเฉียดโลกไปโดยห่างจากโลก 7 ล้านกิโลเมตร หรือเป็น 18 เท่าของระยะห่างระหว่างโลก-ดวงจันทร์ การเฉียดครั้งนี้ไม่มีอะไรให้วิตก เพราะด้วยระยะดังกล่าวถือว่าเป็นการเฉียดที่ค่อนข้างห่าง แต่ที่น่าสนใจเป็นพิเศษก็คือดาวเคราะห์น้อยดวงนี้มีขนาดใหญ่ มีเส้นผ่านศูนย์กลางถึง 4.5 กิโลเมตร ...

พบดวงจันทร์ของดาวเคราะห์ต่างระบบ?

(11 ส.ค. 60) วิทยาการค้นหาบริวารของดาวฤกษ์ดวงอื่นได้ก้าวหน้าไปถึงการพบดวงจันทร์บริวารของดาวเคราะห์ต่างระบบแล้ว ล่าสุดนักดาราศาสตร์ค้นพบสิ่งที่น่าจะเป็นดวงจันทร์ที่โคจรรอบดาวเคราะห์ที่โคจรรอบดาวฤกษ์ดวงอื่นได้แล้ว คณะนักดาราศาสตร์นำโดย เดวิด คิปพิง จากมหาวิทยาลัยโคลัมเบียในนิวยอร์ก ได้ดำเนินโครงการค้นหาดวงจันทร์บริวารของดาวเคราะห์ต่างระบบ ซึ่งน่าจะเรียกว่า ดวงจันทร์ต่างระบบ วิธีค้นหาของโครง ...

สสารครึ่งหนึ่งในดาราจักรทางช้างเผือกมาจากที่อื่น

(5 ส.ค. 60) "เราทั้งหลายล้วนเกิดมาจากดาว" ผู้ที่ศึกษาดาราศาสตร์ล้วนตระหนักทราบดีถึงความจริงข้อนี้ เพราะธาตุหนักทุกอณูที่เป็นส่วนประกอบในเลือดเนื้อของเรา รวมถึงโลกทั้งใบ ล้วนแต่เป็นสิ่งที่สังเคราะห์ขึ้นในใจกลางดาวฤกษ์เมื่อนานมาแล้ว มาวันนี้ นักดาราศาสตร์ได้พบความจริงอีกข้อหนึ่งว่า เราไม่เพียงแต่เกิดมาจากดาวเท่านั้น หากแต่มีส่วนประกอบของดาวที่มาจากแดนไกลถึงต่างดาราจักรอีกด้วย ...

ดาวสามรุ่นในกระจุกดาวนายพราน

(31 ก.ค. 60) เนบิวลานายพราน น่าจะเป็นเนบิวลาที่เป็นที่รู้จักกันมากที่สุด ด้วยรูปร่างที่สวยงามและมีความสว่างจนมองเห็นด้วยตาเปล่า นอกจากนี้ยังเป็นเนบิวลาที่มีการศึกษามากที่สุดแห่งหนึ่งบนท้องฟ้าด้วย แต่นั่นก็ไม่ได้หมายความว่าเนบิวลานี้จะหมดความลี้ลับไป ล่าสุดนักดาราศาสตร์ต้องประหลาดใจเมื่อพบว่าดาวฤกษ์ใน ...

นานาทฤษฎีอธิบายพฤติกรรมประหลาดของดาวแทบบี

(27 ก.ค. 60) ดาวเคไอซี 8462852 (KIC 8462852) หรือดาวแทบบี เป็นดาวที่นักดาราศาสตร์กล่าวกันว่าแปลกประหลาดพิลึกกึกกือที่สุดในดาราจักร และนับวันก็ยิ่งแปลกขึ้นทุกทีจนนักดาราศาสตร์ต่างพากันงุนงงว่าเกิดอะไรขึ้นกับดาวดวงนี้กันแน่ ดาวเคไอซี 8462852 เป็นดาวฤกษ์ชนิดเอฟ หรือมีชนิดสเปกตรัมเอฟ อยู่ในกลุ่มดาวหงส์ เมื่อเดือนพฤษภาคมปีที่แล้ว นักดาราศาสตร์ได้เปิดเผยถึงความแปลก ...

พบดาวฤกษ์จิ๋ว เล็กกว่าดาวพฤหัสบดี

(13 ก.ค. 60) นักดาราศาสตร์ได้ค้นพบดาวฤกษ์ดวงใหม่ดวงหนึ่ง เป็นดาวที่มีขนาดเล็กที่สุดในบรรดาดาวฤกษ์ทั้งหมดที่เคยพบมา ดาวดวงนี้มีชื่อว่า อีบีแอลเอ็ม เจ 0555-57 เอบี (EBLM J0555–57Ab) อยู่ห่างออกไป 600 ปีแสง เป็นสมาชิกของระบบดาวคู่ ๆ หนึ่ง มีขนาดใหญ่กว่าดาวเสาร์เพียงเล็กน้อยเท่านั้น เป็นขนาดที่เรียกได้ว่าเล็กที่สุดเท่าที่ดาวฤกษ์จะเล็กได้ หากมีขนาด ...

ดวงจันทร์ดวงใหม่ของวัตถุไคเปอร์

(12 ก.ค. 60) นักดาราศาสตร์พบสมาชิกดวงใหม่ของระบบสุริยะอีกแล้ว คราวนี้เป็นดวงจันทร์ของ 2007 โออาร์ 10 (2007 OR10) 2007 โออาร์ 10 เป็นดาวเคราะห์แคระ มีเส้นผ่านศูนย์กลางประมาณ 1,500 กิโลเมตร เป็นวัตถุพ้นดาวเนปจูนที่มีขนาดใหญ่เป็นอันดับสามรองจากดาวพลูโตและดาวอีริส โคจรอยู่ใน ...

ดวงอาทิตย์อาจเคยมีคู่แฝด

(4 ก.ค. 60) ดวงอาทิตย์ของเรา เมื่อครั้งถือกำเนิดขึ้นมา ได้เคยมีแฝดที่เกิดมาพร้อมกัน เป็นดาวคู่ที่โคจรรอบกันและกัน แต่ต่อมามีเหตุให้พี่น้องแฝดคู่นี้ต้องพลัดพรากจากกันตั้งแต่ยังวัยเยาว์ นี่ไม่ใช่พล็อตละครหลังข่าวหรือนิยายแฟนตาซี แต่เป็นผลงานวิจัยของนักวิจัยคณะหนึ่งจากมหาวิทยาลัยแคลิฟอร์เนีย ณ เบิร์กลีย์ และจากศูนย์ฟิสิกส์ดาราศาสตร์ ...

พบดาวฤกษ์ "ตายลัด" กลายเป็นหลุมดำโดยไม่ระเบิด

(13 มิ.ย. 60) วิวัฒนาการของดาวฤกษ์ดูเหมือนจะซับซ้อนกว่าที่นักดาราศาสตร์เคยคาดคิด เมื่อพบว่าดาวฤกษ์ดวงหนึ่งประพฤติตัวต่างไปจากที่เคยเข้าใจกัน เมื่อดาวฤกษ์ที่มีมวลสูงมากใช้เชื้อเพลิงไปจนหมด จะยุบตัวลงจากความโน้มถ่วงของตัวเอง คลื่นกระแทกที่เกิดจากการยุบจะสะท้อนออกมาเป็นการระเบิดที่รุนแรง ...

ดาวเคราะห์พบใหม่ ฮอตสุด ๆ

(11 มิ.ย. 60) จะไม่เรียกฮอตได้อย่างไร ก็ดาวเคราะห์ดวงนี้มีอุณหภูมิพื้นผิวตั้งเกือบ 5,000 องศาเซลเซียส ร้อนกว่าดาวฤกษ์ส่วนใหญ่เสียอีก ดาวเคราะห์ต่างระบบดวงนี้คือ เคลต์-9 บี (KELT-9b) เป็นบริวารของดาว เคลต์-9 ซึ่งเป็นดาวอายุเยาว์ เพิ่งเกิดมาได้ 300 ล้านปีซึ่งถือว่าอ่อนมากสำหรับดาวฤกษ์ มีขนาดใหญ่กว่าดวงอาทิตย์สองเท่า ...

พบดวงจันทร์ของดาวพฤหัสบดีเพิ่มขึ้นอีกสองดวง

(11 มิ.ย. 60) ระบบสุริยะของเรามีดวงจันทร์บริวารดาวเคราะห์เพิ่มขึ้นอีกสองดวงแล้ว เป็นบริวารของดาวพฤหัสบดี ทำให้ขณะนี้จำนวนดวงจันทร์บริวารของดาวพฤหัสบดีเพิ่มขึ้นเป็น 69 ดวง ดวงจันทร์ใหม่สองดวงนี้ไม่ได้ค้นพบโดยยานจูโนที่กำลังโคจรสำรวจดาวพฤหัสบดีอย่างใกล้ชิด ไม่ได้พบโดยกล้องฮับเบิล แต่พบโดยกล้องบนพื้นโลกเรานี้เอง ยิ่งกว่านั้น การค้นพบนี้ค่อนข้างจะเป็นเรื่องบังเอิญ เพราะไม่ได้เกิดจากการค้นหาบริวารของดาว ...

ไลโกพบคลื่นความโน้มถ่วงครั้งที่สาม

(6 มิ.ย. 60) หอสังเกตการณ์เอไลโก (aLIGO -- Advanced Laser Interferometer Gravitational Wave Observatory) หรือหอสังเกตการณ์ไลโกที่ปรับปรุงใหม่ ได้ตรวจพบคลื่นความโน้มถ่วงอีกครั้งแล้ว นับเป็นครั้งที่สาม ซึ่งห่างจากการพบครั้งแรกเพียงปีครึ่ง ...

บรรยากาศผลุบ ๆ โผล่ ๆ ของซีรีส

(30 เม.ย. 60) ยานดอว์นซึ่งสำรวจซีรีสอย่างละเอียดจากวงโคจรมาตั้งแต่ปี 2558 พบหลักฐานว่าดาวเคราะห์แคระดวงนี้มีน้ำเป็นส่วนประกอบถึงเกือบครึ่ง การที่เป็นวัตถุที่มีน้ำแข็งมาก ในบางแง่มุมนักดาราศาสตร์จึงมองดาวซีรีสว่าเป็นนิวเคลียสดาวหางขนาดยักษ์ และกลไกการกำเนิดบรรยากาศของซีรีสก็คล้ายกับสิ่งที่เกิดขึ้นบนดาวหาง เมื่อดาวหางเคลื่อนเข้าใกล้ ...

ดาวเบเทลจุสเคยเป็นดาวคู่

(28 เม.ย. 60) ดาวเบเทลจุส หรือดาวแอลฟานายพราน เป็นดาวที่เป็นที่รู้จักกันดีมากที่สุดดวงหนึ่งบนท้องฟ้า มีความน่าสนใจหลายด้าน เป็นดาวที่สว่างเป็นอันดับ 10 บนท้องฟ้า มีสีแดงโดดเด่นสะดุดตา ในมุมมองของนักฟิสิกส์ดาราศาสตร์ ดาวดวงนี้โดดเด่นเพราะเป็นดาวประเภทที่เรียกว่าดาวยักษ์ใหญ่แดง (red supergiant) ซึ่งเกือบเป็น ...

ดาวอังคารเคยมีวงแหวน

(27 เม.ย. 60) เมื่อไม่กี่เดือนก่อน มีนักวิทยาศาสตร์ได้เสนอทฤษฎีว่า ดาวอังคารกำลังมีวงแหวนในอีกไม่กี่ล้านปีข้างหน้า โดยแหล่งที่มาของวงแหวนคือดวงจันทร์โฟบอส ดวงจันทร์ดวงนี้กำลังโคจรตีวงเข้าใกล้ดาวอังคารมากขึ้นเรื่อย ๆ เมื่อถึงจุดหนึ่งจะถูก ...

สำรวจวงแหวนดาวเคราะห์ต่างระบบ

(27 เม.ย. 60) การศึกษาระบบสุริยะต่างถิ่นไปไกลถึงวงแหวนของดาวเคราะห์ต่างระบบแล้ว ในระบบสุริยะของเรามีดาวเคราะห์ที่มีวงแหวนอยู่ถึงสี่ดวง นั่นคือ ดาวพฤหัสบดี ดาวเสาร์ ดาวยูเรนัส และดาวเนปจูน หรือครึ่งหนึ่งของดาวเคราะห์ทั้งหมด แต่นอกระบบสุริยะของเราออกไป ซึ่งมีดาวเคราะห์ของระบบสุริยะอื่นที่พบแล้วหลายพันดวง มีดาวเคราะห์เพียงดวงเดียวที่พบว่ามีวงแหวน ดาวเคราะห์ดวงนั้นคือ เจ 1407 บี (J1407b) ซึ่งพบว่ามีอภิมหาวงแหวนล้อมรอบอยู่ ...

พบตำแหน่งกำเนิดลำแก๊สบนยูโรปา นาซาเตรียมส่งยูโรปาคลิปเปอร์สำรวจทศวรรษหน้า

(14 เม.ย. 60) วันที่ 14 เมษายนที่ผ่านมา องค์การนาซาได้รายงานความคืบหน้าเกี่ยวกับลำไอน้ำนี้ นักวิทยาศาสตร์ได้พยายามค้นหาตำแหน่งที่แน่ชัดของจุดที่น่าจะเป็นรอยแตกที่พ่นลำไอน้ำออกมาโดยวิเคราะห์จากภาพที่ถ่ายโดยกล้องฮับเบิลทั้งสองครั้งจนเชื่อได้ว่าลำไอน้ำที่พบทั้งสองครั้งพ่นออกมาจากจุดเดียวกัน ยิ่งกว่านั้น เมื่อมีการนำข้อมูลแผนที่ ...

พบตำแหน่งกำเนิดลำแก๊สบนยูโรปา นาซาเตรียมส่งยูโรปาคลิปเปอร์สำรวจทศวรรษหน้า

(14 เม.ย. 60) น้ำเป็นปัจจัยของสิ่งมีชีวิต การพบแหล่งน้ำในดินแดนอื่นจึงเป็นเรื่องน่าตื่นเต้นเสมอ น้ำในมหาสมุทรบาดาลของยูโรปาเป็นน้ำที่อยู่ในสถานะของเหลว นั่นแสดงว่ามีอุณหภูมิพอเหมาะต่อการดำรงชีวิต นอกจากนี้เมื่อสองปีก่อน มีการศึกษาข้อมูลจากคลังของกาลิเลโอ พบว่าแผ่นหินใต้มหาสมุทรของยูโรปามีการเลื่อนไปมา ซึ่งอาจ ...

แคสซีนีเผยภาพดวงจันทร์แพนของดาวเสาร์ระยะใกล้

(11 มี.ค. 60) นี่คือดวงจันทร์แพน ดวงจันทร์ดวงหนึ่งของดาวเสาร์ ถ่ายโดยยานแคสซีนีเมื่อวันที่ 7 มีนาคมที่ผ่านมาขณะที่อยู่ห่าง 24,572 กิโลเมตร ดวงจันทร์แพน ถูกค้นพบในปี 2533 โดย มาร์ก อาร์. โชวอลเทอร์ จากคลังภาพถ่ายที่ถ่ายโดยยานวอยเอเจอร์ 2 นี่เป็นครั้งแรกที่นักดาราศาสตร์ได้เห็นรูปร่างของดวงจันทร์ดวงนี้ชัด ๆ ดวงจันทร์ดวงนี้มีขนาด 35 กิโลเมตร ตัวดวงมีรูปร่างคล้ายก้อนกรวด ...

สเปซเอกซ์เตรียมส่งมนุษย์ไปเยือนดวงจันทร์ปีหน้า

(7 มี.ค. 60) เมื่อวันที่ 27 กุมภาพันธ์ที่ผ่านมา เอลอน มัสก์ ผู้บริหารระดับสูงของสเปซเอกซ์ ซึ่งเป็นหน่วยงานด้านการบินอวกาศเอกชน เปิดเผยถึงแผนขององค์การในการส่งมนุษย์ไปเยือนดวงจันทร์อีกครั้งในปลายปีหน้า นี่จะเป็นการไปดวงจันทร์ครั้งแรกของมนุษย์ในรอบ 45 ปี ...

รายงานพิเศษ

นิยาม "ดาวเคราะห์"
ระวัง! ข่าวลือเรื่องดาวอังคาร
2003 UB313
ดีปอิมแพกต์เจาะดาวหาง
ยานไฮเกนส์ลงสำรวจไททัน
ดาวศุกร์ผ่านหน้าดวงอาทิตย์
มาร์สเอกซ์พลอเรชันโรเวอร์
ยานบีเกิล 2 ลงจอดบนดาวอังคาร
ดาวพุธผ่านหน้าดวงอาทิตย์
กระสวยอวกาศโคลัมเบีย
อะพอลโล 11 ลวงโลกจริงหรือ?
ยานดีปสเปซ 1
ยานเจเนซิส
สุริยุปราคาเต็มดวง 2544
วาระสุดท้ายของสถานีอวกาศมีร์
ยานเนียร์ชูเมกเกอร์ลงจอด
ภาพชุดจันทรุปราคาเต็มดวง 2544
แอลครอสโหม่งดวงจันทร์

สะเก็ดข่าว

โซยุซเอ็มเอส 17 สามชั่วโมงถึงสถานี

15 ต.ค. 63/ยานโซยุซ 17 ได้เดินทางไปถึงสถานีอวกาศแล้วเมื่อวันที่ 14 ตุลาคม ใช้เวลาเดินทางนับจากขึ้นจากพื้นโลกถึงสถานีเพียง 3 ชั่วโมง 3 นาที เร็วที่สุดเท่าที่เคยทำได้ เที่ยวบินนี้เป็นเที่ยวบินสุดท้ายที่องค์การนาซาจะส่งมนุษย์อวกาศไปกับยานโซยุซของรัสเซีย เพราะต่อจากนี้นาซาจะใช้ยานของของอเมริกันเอง

มอดูลซเวซดาขัดข้องอีก

15 ต.ค. 63/มอดูลซเวซดาบนสถานีอวกาศนานาชาติพบปัญหาเพิ่มอีกแล้ว เมื่อวันพุธ (14 ตุลาคม 2563) เครื่องผลิตออกซิเจนในมอดูลขัดข้องไม่ทำงาน แต่มนุษย์อวกาศบนสถานีไม่ได้รับอันตรายเพราะบนสถานียังมีเครื่องผลิตอีกเครื่องหนึ่งอยู่ในฝั่งของอเมริกา เกนนาดี ปาดาลกา อดีตมนุษย์อวกาศรัสเซียให้ความเห็นว่ามอดูลของรัสเซียบนสถานีล้าเต็มทนแล้ว เพราะใช้งานมานานถึง 20 ปีแล้วทั้งที่ควรจะใช้เพียง 15 ปี

สถานีอวกาศนานาชาติรั่วที่มอดูลรัสเซีย

30 ก.ย. 63/การสืบหาตำแหน่งที่เกิดการรั่วไหลของอากาศบนสถานีอวกาศนานาชาติที่ดำเนินมาตั้งแต่ปลายเดือนสิงหาคมใกล้ได้คำตอบแล้ว ขณะนี้พบว่ามอดูลที่เกิดการรั่วไหลคือมอดูลซเวซดา ซึ่งเป็นมอดูลหลักของฝั่งรัสเซียและเป็นมอดูลที่สำคัญที่สุดของสถานี

อาการแปลก ๆ ของมนุษย์อวกาศ

6 ก.ย. 63/การศึกษาผลกระทบต่อสมองของมนุษย์อวกาศของรัสเซียโดยการสแกนสมองเมื่อไม่นานมานี้ พบว่าแม้มนุษย์อวกาศกลับมาสู่พื้นโลกเป็นเวลานานแล้ว ยังพบความเปลี่ยนแปลงระยะยาวเกิดขึ้นอีกสองอย่าง ได้แก่ สมองส่วนที่ควบคุมทักษะการเคลื่อนไหวพัฒนามากขึ้น ส่วนความสามารถในการมองเห็นระยะใกล้จะลดลง 

อีกเสียงเรียกร้องให้เลิกใช้เวลาออมแสง

4 ก.ย. 63/สำนักวิชายานอนหลับอเมริกัน (American Academy of Sleep Medicine) ได้เรียกร้องให้ประเทศยกเลิกการใช้เวลาออมแสง (daylight saving time) เนื่องจากการใช้เวลาออมแสงก่อปัญหาหลายอย่างต่อสุขภาพรวมถึงความปลอดภัยสาธารณะมาอย่างยาวนาน

ดาวเคราะห์น้อยเฉียดโลก

22 ส.ค. 63/เมื่อวันที่ 16 สิงหาคมที่ผ่านมา โครงการ แซดทีเอฟ ได้ค้นพบดาวเคราะห์น้อยดวงใหม่ ชื่อ 2020 คิวจี (2020 QG) เป็นการค้นพบหลังจากที่ดาวเคราะห์น้อยดวงนี้เพิ่งเฉียดโลกไปด้วยระยะเพียง 2,950 กิโลเมตรเพียงหนึ่งชั่วโมงเท่านั้น คาดว่ามีขนาดเส้นผ่านศูนย์กลางประมาณ 3-6 เมตร

สถานีอวกาศนานาชาติ รั่วอีกแล้ว

21 ส.ค. 63/ผู้ควบคุมสถานีอวกาศนานาชาติภาคพื้นดินตรวจพบการรั่วไหลของอากาศบนสถานีอวกาศนานาชาติอีกครั้ง แม้อัตราการรั่วในขณะนี้ไม่ถึงกับเป็นอันตรายต่อมนุษย์อวกาศทั้งสามบนสถานี แต่ก็อยู่ในระดับที่ต้องดำเนินการแก้ไข ในสุดสัปดาห์นี้มนุษย์อวกาศทั้งสามบนสถานีจะต้องปิดประตูเชื่อมมอดูลทุกมอดูลและไปอยู่ในมอดูลชเวซดาเพื่อให้ผู้ควบคุมภาคพื้นดินวิเคราะห์ความดันในแต่ละมอดูลเพื่อหาว่าจุดรั่วอยู่ที่ใด การรั่วครั้งนี้นับเหตุอากาศรั่วครั้งแรกในรอบสองปีที่เกิดกับสถานีอวกาศนานาชาติ

เคเบิลอาริซีโบขาดทำจานเสียหาย

12 ส.ค. 63/เมื่อวันจันทร์ที่ผ่านมา สายเคเบิลเส้นหนึ่งที่พยุงแท่นของตัวรับสัญญาณเหนือจานของกล้องโทรทรรศน์อาริซีโบ ซึ่งเป็นกล้องโทรทรรศน์จานเดี่ยวที่มีความกว้างถึง 305 เมตร ส่งผลให้จานสายอากาศเบื้องล่างเสียหายเป็นทางยาวถึง 30 เมตร

กองทัพยานอวกาศเดินทางสู่ดาวอังคาร

5 ส.ค. 63/เดือนกรกฎาคมที่ผ่านมา มียานอวกาศสำรวจดาวอังคารถึงสามลำเดินทางไปสำรวจดาวอังคาร เริ่มจากยานโฮป จากองค์การอวกาศสหรัฐอาหรับเอมิเรตส์ ออกเดินทางไปเมื่อวันที่ 19 ตามมาด้วยยานเทียนเวิ่น-1 ของจีน ออกเดินทางไปเมื่อวันที่ 23 และสุดท้ายคือยานเพอร์เซอร์วีแรนซ์ขององค์การนาซา ออกเดินทางไปเมื่อวันที่ 30 ยานทั้งสามจะใช้เวลาประมาณครึ่งปีจึงไปถึงดาวอังคาร

มนุษย์อวกาศทำกระจกหลุด

30 มิ.ย. 63/คริส แคสซิดี มนุษย์อวกาศจากนาซา และผู้บังคับการสถานีอวกาศนานาชาติเผลอทำกระจกเงาหลุดจากปลอกแขนขณะปฏิบัติการย่ำอวกาศเมื่อวันที่ 26 มิถุนายนที่ผ่านมา กระจกบานนั้นจะกลายเป็นขยะอวกาศชิ้นใหม่ซึ่งปัจจุบันมีจำนวนนับล้านชิ้นที่โคจรรอบโลกอยู่ในปัจจุบัน

สะเก็ดข่าวอื่น